Martijn Neggers. Spoetnik. Amsterdam: Nijgh & Van Ditmar, 2018

Als Spoetnik van Martijn Neggers zich niet in Helmond had afgespeeld, maar in Parijs, was het een heel geloofwaardige hedendaagse Franse roman geweest – het verhaal van iemand die binnen de kortste keren volkomen vereenzaamt. Hij heeft zich in Helmond gevestigd omdat hij er een baan kon krijgen als leraar maatschappijleer, maar binnen de kortste keren blijkt dat hij de hem toegewezen klassen niet aankan en erger, dat die klassen hem zelf verwijten dat hij hen niet aankan. Ook zijn buren zijn kwaad op hem omdat hij de straatprijs van de Postcodeloterij in zijn eentje heeft gewonnen en het geld meteen heeft gebruikt om zijn hypotheek deels af te lossen, terwijl zij meenden recht te hebben op die prijs.

Dus trekt hij zich terug in zijn woning, met de gordijnen dicht, drinkt bier, maakt legpuzzels en fietst op zijn hometrainer.

Spoetnik is een boek over de totale zinloosheid van het bestaan. Normale relaties zijn niet mogelijk, er is eigenlijk niets wat je zou kunnen doen en dat ook maar iets betekent. Het enige wat je kunt doen, is de tijd zo goed mogelijk doorkomen.

Het boek is ook aantrekkelijker geschreven dan menige Franse roman over het onderwerp. Tegelijkertijd is het wel een beetje jammer dat het zich in Helmond afspeelt, het drijft daarom mee op de spot die er altijd is over het 'asociale' van (Oost-)Brabanders. Ook hier worden de bewoners van de Spoetnikstraat en de leerlingen op school met ironie beschreven. Die Franse boeken spelen zich altijd af in Parijs, waar iedereen woont. Daar ligt het dus niet aan.

Het is ook eigenlijk een beetje gek dat de hoofdpersoon zo doordraait. Zoveel aanleiding is daar nu ook weer niet voor, zou je denken. Hij is om te beginnen al niet zo stabiel en Neggers geeft daar ook wel wat aanwijzingen voor, als hij in flashbacks verwijst naar de ongelukkige jeugd in Amsterdam, en het feit dat geen enkele Amsterdamse vriend al wil helpen met verhuizen.

Spoetnik is daarmee een stuk lichter dan menig Frans boek. En dat is misschien ook wel goed.

Reacties

Populaire posts van deze blog

Philippa Perry. Het boek waarvan je wilde dat je ouders het gelezen hadden (en je kinderen blij zijn dat jij het doet). Balans, 2019.

Alessandro Barbero. Dante. Laterza, 2020.

Karl Ove Knausgaard. My Struggle. First Book. Audible, 2015.