In Frankrijk is Les nouveaux antisémites van Nora Bussigny wel geprezen om de knappe onderzoeksjournalistiek, maar ik begrijp daar niet veel van.
Op het buikbandje staat de ondertitel: 'onderzoek door een infiltrante in de rangen van extreem-links', zodat enerzijds meteen duidelijk wordt waar we het nieuwe antisemitisme moeten zoeken – in het 'extreem-links' dat in protest tegen de gebeurtenissen in Gaza antizionistisch is en daarbij inderdaad af en toe de grens met antisemitisme oversteekt. Anderzijds worden er valse verwachtingen geweekt: dat hier inderdaad in de rangen van extreemlinks zou zijn 'geïnfiltreerd'.
Dat infiltreren bestaat er vooral uit dat Bussigny aan (heel veel) demonstraties heeft meegedaan en online discussies heeft opgezocht. Bij die demonstraties was ze als het ware undercover: ze riep 'From the river to the sea' mee, en wat er verder zoal werd geroepen. En ze laat op deze manier in heel veel detail zien dat er inderdaad bedenkelijke dinge worden geroepen, ronduit antisemitisch, zowel op straat als online.
Maar meedoen met een demonstratie vind ik geen infiltreren. Het is opvallend dat Bussigny vrijwel alleen praat met mensen die tegen die leuzen zijn, die zich in de hoek gedrukt voelen door die leuzen, bedreigd, bang. Natuurlijk verdienen die mensen een stem, en ze zeggen behartenswaardige dingen. Maar je infiltreert ook niet in een bende met bankovervallers door met klanten te praten die toevallig binnen waren toen die mannen binnen kwamen vallen met hun pistolen.
Antisemitisme vind ik iets onbegrijpelijks. Ik weet wel dat het bestaat, maar ik snap totaal niet waarom. Is het domheid? Kwade wil? Daadwerkelijk geloof in zoiets absurds? Ik kan me wél inleven in mensen die zich enorm hebben opgewonden om wat er in Gaza gebeurt (en ik weet dat dit van sommigen ook onder de definitie van antisemitisme valt), maar de stap van dit 'joden' of zelfs 'de joden' te verwijten kan ik op geen enkele manier volgen.
Daarom was ik dit boek gaan lezen: hoeveel naïviteit, slechtheid, gemanipuleerde of authentieke gevoelens, treffen we nu aan onder de 'nieuwe antisemieten'? Wat beweegt die mensen nu echt? Maar je komt dat niet te weten.
Bussigny verwijst op zeker moment naar het inderdaad opmerkelijke verschijnsel van LHBTI-activisten die zich in lijken te zetten voor Hamas. Het is een verschijnsel dat je aan de andere kant van het spectrum – ook niet wars van antisemitisme – eveneens gespiegeld ziet: de mensen die tegen hun eigen belang in voor radicaal-rechtse partijen stemmen, die hun problemen alleen verergeren. Waar komt dat vandaan? Alleen infiltratie kan het ons leren.
Reacties