Doorgaan naar hoofdcontent

Ahmed Marcouch. Mijn Hollandse droom. Amsterdam: Contact, 2010.

Ahmed Marcouch. Mijn Hollandse droom. "Mijn vader", schrijft Ahmed Marcouch, sinds juni Tweede Kamerlid voor de PvdA, "verliet als dertiger te voet zijn huis in het dorpje aan de Marokkaanse kust en liet zijn vrouw en kinderen achter." En hij vervolgt:

Op mij is niet van toepassing: 's avonds nog krantenjongen en de volgende ochtend miljonair. Die Amerikaanse droom is niet op mij van toepassing. Ik heb een betere droom: een echt gebeurde, mijn Hollandse droom: van krantenjongen tot maatschappelijk actieve politicus, na jaren stapje voor stapje vooruitkomen. Kansen zien en pakken, onderwijs stapelen, hard werken, geen genoegen nemen met middelmatigheid.

Dat citaat, daar zit alles in wat je over Mijn Hollandse droom kunt zeggen. In de eerste plaats is er de, al dan niet bewuste parallel met Barack Obama: dit boek lijkt (waarschijnlijk) op Dreams of My Father en (zeker) op The Audacity of Hope, het vormt daar als het ware de Nederlandse pendant van: een zoon van een 'kansloze' immigrant die door hard ploeteren opklimt tot een hoog politiek ambt.

Marcouch zet zich in deze passage ook expliciet af tegen de Amerikaanse droom, maar volgens mij begrijpt hij die droom niet helemaal. Althans, ik denk niet dat het een onderdeel van de Amerikaanse droom is dat je zomaar van de ene dag op de andere miljonair wordt. Ook daar hoort hard werken en stapje voor stapje vooruitkomen erbij. Wel is het inderdaad de bedoeling dat je steenrijk wordt en niet zozeer dat je de politiek ingaat, en dat lijkt me dan ook het belangrijkste verschil tussen Marcouch' droom en de Amerikaanse - een sympathiek verschil.

Marcouch komt uit dit boek toch al naar voren als een sympathieke persoon - iemand die vindt dat je problemen oplost door hard te werken. Hij vertelt hoe hij op de politieschool de leraren tot wanhoop dreef door veel te veel tijd aan zijn huiswerk te besteden: meer dan drie uur per dag.

Dat soort mensen stelen mijn hart, die mentaliteit zouden veel meer mensen moeten hebben, en niet alleen immigranten trouwens. Onze samenleving heeft behoefte aan respect voor kennis en werken, vooral voor werk dat je doet voor de publieke zaak en niet per se voor persoonlijk gewin.

Of Marcouch een even groot politicus zal zijn als Obama, moet nog blijken. Naar mijn smaak gaat het in dit boek vooralsnog wel heel exclusief om de problemen van de Marokkaanse gemeenschap. Die problemen zijn vast heel groot, en Marcouch weet er inzichtelijk over te schrijven, maar ik vind het jammer dat niet duidelijker wordt dat Nederland wel iets groter is dan Slotervaart.

Toch heb ik veel geleerd. Zo weet ik nu eindelijk waarom Marokkanen zulke vreselijk zoete thee serveren aan de visite. Suiker is een teken van rijkdom, thee zonder suiker is voor de armen, en voor je gasten wil je alleen het allerbeste: mierzoete thee.

Reacties

Populaire berichten van deze blog

Pauline Slot. Dood van een thrillerschrijfster. Amsterdam: De Arbeiderspers, 2016.

Er zijn te veel schrijvers in de wereld, en te weinig lezers. Zo zit het in ieder geval in de wereld van Pauline Slots nieuwe roman Dood van een thrillerschrijfster. In het hele boek komt er, afgezien van een enkele Griek, slechts één persoon voor die niet schrijft maar leest – al lijkt zelfs deze Stephen even te flirten met de gedachte dat hij weleens een kookboek zou willen maken.

Het boek speelt zich af in een schrijversretraitecentrum in Griekenland dat gedreven wordt door een Nederlandse schrijfster en haar Canadese man (de lezer). Een paar weken per jaar stellen zij hun huis open voor Nederlands- en Engelstaligen die er aan hun boek werken.

Waarom willen al die mensen schrijven? Vooral om schrijver te zijn. Waarom willen ze schrijver zijn? Dat wordt niet helemaal duidelijk, al gaat het er bij de meesten vooral om dat ze rijk en beroemd willen worden. (Er zijn er ook die een intrigerende dichtbundel schrijven of een proefschrift, maar zij zijn in de minderheid.)

Dood van een thril…

Remco Campert. Compact. Amsterdam: Van Oorschot, 2016.

Nu Simon Carmiggelt, Annie M.G. Schmidt en Margo Minco aan de beurt waren geweest, mocht Remco Campert niet ontbreken in de serie Gedundrukt van Van Oorschot, waarin ieder jaar kennelijk een 'meester van de korte baan' wordt geëerd.

Helaas is de selectie, op verzoek van Campert gemaakt door zijn biograaf Mirjam van Hengel, nogal braaf uitgevallen. In de drie afdelingen, met gedichten, verhalen en columns, overheerst een licht melancholische toon en wordt vooral veel autobiografisch of quasi-autobiografisch teruggekeken op des schrijvers jonge jaren. (Althans, er gaat nogal veel over die jonge jaren. In technische zin wordt er natuurlijk niet altijd teruggekeken, omdat sommig werk in die jonge jaren geschreven is.) Er zijn verhaaltjes en gedichtjes over de kindertijd, over de jonge jaren, als jonge student.

Misschien is het omdat Van Hengel met haar onderzoek voor haar eigen boek vooral die periode heeft afgedekt en dus dat deel van het oeuvre goed kent, maar mij ging het op ze…

A.F.Th. van der Heijden. Advocaat van de hanen. Querido, 2014 (1990).

Omdat ik deze zomer intensief Van der Heijdens feuilleton President Tsaar op Obama Beach volgde, las ik parallel daaraan ook sommig ouder werk terug: vaak slechts voor een deel, omdat ik me iets herinnerde bij het lezen van het feuilleton, maar sommige boeken heb ik uiteindelijk voor een zo groot deel nagelezen dat ze uiteindelijk ook wel in dit logboekje terecht zullen komen.

Advocaat van de hanen is waarschijnlijk Van der Heijdens meestgelezen boek, omdat het relatief zelfstandig staat van de rest van de cyclus én omdat het ongeveer de structuur heeft van een thriller. Het is allemaal relatief: er wordt eigenlijk onderhuids behoorlijk veel verwezen naar de rest van Van der Heijdens werk, en voor een thriller is het nu ook weer niet zo heel spannend. Hoe de betrokkenheid van Ernst Quispel bij de moord op Kiliaan Noppen precies is, is weliswaar in het begin niet heel erg duidelijk, maar ook geen groot mysterie; en de onthulling van wie nu precies de echte moordenaar is, komt als een so…